راهنمای خرید سوله و انواع سوله

به نقل از پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی، سوله ها به عنوان بهترین انتخاب برای ساخت فضاهای صنعتی، تجاری و انبارها هستند. با افزایش نیازها و پیشرفت فناوری، خرید و ساخت سوله ها به عنوان یکی از مهم ترین تصمیمات تجاری تبدیل شده است. 

در این مقاله به راهنمای خرید سوله و انواع سوله می پردازیم:

عناصر اصلی قاب بندی سوله:

1. ستون
2. تیرهای شیب دار سوله (رفترها)
3. پرلین ها (معمولا ازپروفیل Z)
4. استرات ها (معمولا از پروفیل قوطی)
5. بادبندها قائم (بین ستون ها)
6. بادبندهای سقف (بین رفترها)
7. میل مهار (بین پرلین ها)
8. وال پست ها (ستون های نگهدارنده دیوار)
9. کنسول های دور تا دور (در صورت نیاز)
10. تیر و ستون های طبقه ( در صورتی که سوله دارای طبقه باشد)
11. تیر حمال های جرثقیل (در صورتی که دارای جرثقیل سقفی باشد)
12. پیچ و مهره ها

1.ابعاد سوله

برای خرید سوله، ابتدا باید ابعاد مناسب سوله را انتخاب کنید.

·دهانه یا عرض سوله

فاکتور اول در ابعاد سوله، دهانه سالن است؛ زمانی که دهانه ی سالن را بزرگ تر در نظر می گیرید، میزان آهن آلات مصرفی در هر متر مربع بیش تر می شود و وزن سازه و هزینه ی آن بالاتر می رود پس می توانید دهانه را در حداقل ها بگیرید و یا از ستون وسط برای کوچک شدن دهانه کمک بگیرید. بهینه ترین دهانه در محدوده 15 متر تا 20 متر است ولیکن به هر حال دهانه تابع کاربری سالن است.

·طول سوله

طول سوله، فاکتور دیگری در ابعاد سوله است که تاثیری روی وزن سوله در هر متر مربع ندارد لیکن در طول های کم تر از 30 متر به علت اینکه یک قاب مازاد نسبت به تعداد دهانه روی مساحت پخش می شود لذا می تواند وزن در هر متر مربع را بیش تر نشان بدهد. نکته دیگر آن که طول سوله معمولا مضربی از 6 متر است.

اگر طول سوله بیش تر از 70 تا 90 متر (بسته به دهانه سالن) باشد بایستی از درز ژوئن (درز انبساط) استفاده نمود.

درز ژوئن یا درز انبساط: طول و عرض یک سوله را به وسیله شرایط فنی و تولیدی مشخص می کنند وقتی که ابعاد افقی (طول یا عرض) بزرگ می شوند ( با وجود اینکه سوله ها اغلب از مصالح انعطاف پذیر ساخته شده اند) درزهای انبساط سقف و ساختمان لازم می گردد، در غیر این صورت به علت تغییرات درجه حرارت تابستان و زمستان و یا درجه حرارت محیط در زمان ساخت و محدوده در حرارت پیش بینی شده در طول عمر مفید ساختمان ممکن است ساختمان در معرض خطر انهدام قرار گیرد.

(بر گرفته از کتاب کتاب طرح و محاسبه سالن های صنعتی سبک و سنگین به نوشته دکتر سیروس فخر یاسری و مهندس رستم پورو شسب)

·ارتفاع ستون سوله

ارتفاع ستون ، سومین فاکتور ابعادی است، که منظور بالاترین نقطه ستون است. به این نکته توجه داشته باشید که در ساخت سوله ارتفاع کنار مدنظر است و منظور ارتفاع تاج نیست.

رابطه ی بین فاصله ستون ها و دهانه:

وقتی که قاب یک ساختمان صنعتی را طراحی می کنیم، قبل از همه لازم است آرایش یا چیدن ستون ها را مشخص کنیم که شامل دهانه ها و فاصله بین ستون ها در طول ساختمان می شود. برای امکان رسیدن به بیش ترین تعداد اعضای تکراری، باید فاصله ستون ها ضریبی از مقدار ثابتی که به نام مدول خوانده می شود باشد که صد البته این عدد برای طول سوله 6 متر است. (از کتاب طرح و محاسبه سالن های صنعتی سبک و سنگین به نوشته دکتر سیروس فخر یاسری و مهندس رستم پورو شسب/ ص 25)

·شیب سقف سوله

برخلاف باور برخی افراد، درصد شیب سقف تأثیر چندانی بر وزن سوله ندارد. در واقع، این تنها بر اساس میزان بارش باران و برف منطقه است و به صورت کلی تنها تاثیر محدودی دارد. بنابراین، در انتخاب شیب سقف، به این موضوع توجه کنید.

بار برف:

به طور متعارف بار زنده طراحی در سقف های شیب دار (سالن های صنعتی) بار برف بوده که در مناطق مختلف کشور با توجه به مبحث ششم مقررات ملی ساختمان بدست می آید. (برای ادامه ی مطلب به کتاب خلاصه ای بر آنالیز و طراحی ساختمان های صنعتی فولادی (قاب های شیب دار) به نوشته مهندس سید جلال الدین طباطبایی مراجعه فرمایید)

2.محل اجرای پروژه

فاصله از منابع مواد اولیه، دسترسی به تجهیزات و نیروی کار ماهر، شرایط اقلیمی و امکانات حمل و نقل را که در قیمت تمام شده سوله موثر است، باید مدنظر قرار دهید.

3.جرثقیل سقفی

جرثقیل سقفی در سوله وسیله ای است که از آن برای انتقال کالاها و اجسام در ابعاد و وزن های متفاوت که عموما سنگین وزن هستند، استفاده می شود.

بالا رفتن ظرفیت جرثقیل سقفی به علت نیاز به استحکام بیش تر ستون های سوله باعث بالا رفتن وزن سوله خواهد گردید که توسط طراح و سازنده محاسبه و مشخص می شود.

بارگذاری جرثقیل ها در کلیه جهات (قائم، عرضی و طولی) بر اساس مبحث ششم مقررات ملی ساختمان صورت می گیرد. (کتاب خلاصه ای بر آنالیز و طراحی ساختمان های صنعتی فولادی (قاب های شیب دار) به نوشته مهندس سید جلال الدین طباطبایی)

4.طبقات

 در صورتی که فضای کافی در محیط نباشد و نیاز به طبقاتی دارید، باید دقت کنید که کاربری های سنگین تر (مثل انبارها) روی زمین قرار گیرند و اگر چنین نباشد وزن طبقاتی که کاربری سنگین دارند، سازه را نیز سنگین تر خواهد کرد و این مورد به دلیل تاثیر مستقیم بر افزایش نیروی زلزله، مهم است.

این 4 مورد، مهم ترین عواملی هستند که هنگام خرید سوله باید مدنظر داشت تا بتوانید بهترین انتخاب را در خرید سوله داشته باشید.

نکات دیگری که می تواند در خرید سوله کمک تان کند:

• روش ساخت سوله شامل استفاده از فرم های تیرورقی یا خرپایی یا خرپای فضایی و... است و به عواملی مانند نوع متریال، تخصص نیروی کار مورد نیاز و پیچیدگی فرآیند ساخت بستگی دارند.
• وزن سازه، بر اساس طراحی است؛ یعنی وزن قطعات سوله ناشی از ابعاد و ضخامت ورق های قطعات فولادی که از طراحی سوله و اسکلت فلزی به دست آمده است و در نقشه ها مشخص گردیده.
• پروژه هایی که به تحویل سریع نیاز دارند، هزینه های اضافی مرتبط با برنامه ریزی، نیروی کار اضافی و مصرف سریع تجهیزات ممکن است برجسته شود.
• در صنعت ساختمان، قیمت آهن و فولاد به طور مستقیم تأثیرگذار بر قیمت ساخت سوله است. تغییرات در قیمت این مواد اولیه که ناشی از تفاوت قیمت محصولات کارخانه های مختلف براساس کیفیت و اعتبار است، می تواند قیمت نهایی را به طور قابل توجهی تغییر دهد.
• دستمزد نیروی کار نیز یک عامل مهم در تعیین قیمت ساخت سوله است. افزایش دستمزد نیروی کار و همچنین به کارگیری نیروهای با تجربه بالا می تواند بر هزینه های کلی پروژه تأثیر بگذارد.
• هزینه پیمانکاری یا همان اجرت پیمانکار نیز در تعیین قیمت ساخت سوله تأثیرگذار است. پیمانکاران با توجه به تجربه، مهارت ها و زمانی که به پروژه اختصاص می دهند، مبالغ متفاوتی را اعلام می کنند.

انواع سوله:

سوله ها انواع گوناگونی دارند:

1.سوله تیر ورقی

تیرورقی متعارف و متداول ترین نوع سوله است.

برای ساخت سوله های زیر 35 متر، از سوله های تیرورقی که به صورت بهینه و اقتصادی طراحی می شوند؛ استفاده می شود.

در این نوع سوله ها از منظر سقف به صورت شیب دار تخت یا قوسی اجرا می شوند.

2.سوله خرپایی

سوله خرپایی انواعی از سوله است که به دلیل فرم آن توانایی سبک تر کردن وزن سوله را نسبت به سوله های تیرورقی فراهم می کند که همان خرپای ساده و مدل خرپای HSS است.

این فرم برای دهانه های بالای 35 متر مقرون به صرفه خواهد بود.

 انصاف شرکت سازنده و تخصص سازنده در طراحی بهینه و اقتصادی در قیمت تعیین شده و کیفیت کار بسیار تاثیر گذار است. شرکتی که انصاف داشته باشد، قیمت های عادلانه ای برای خدمات خود ارائه می دهد و از کیفیت بالای کار خود اطمینان دارد و کلیه ی مراتب و نکات ذکر شده فوق را در دستور کار مجموعه خود قرار می دهد.